Farm Management System (FMS) to system informatyczny służący do zarządzania gospodarstwem rolnym. W języku polskim FMS określany jest również jako:
- system zarządzania gospodarstwem rolnym,
- program do ewidencji zabiegów agrotechnicznych,
- aplikacja rolnicza,
- system wspomagania decyzji w rolnictwie,
- platforma cyfrowa dla gospodarstwa.
W artykułach branżowych i internecie najczęściej spotyka się skrót FMS, również w polskich materiałach.
Farm Management System (FMS) to zintegrowany system informatyczny, który umożliwia:
- planowanie produkcji rolnej,
- ewidencję i dokumentowanie prac,
- monitorowanie upraw i warunków środowiskowych,
- kontrolę kosztów i efektywności,
- spełnianie wymogów formalnych i jakościowych,
- podejmowanie lepszych decyzji agronomicznych i ekonomicznych.
FMS łączy w jednym miejscu mapy pól, dane pogodowe, rejestry zabiegów, nawożenie, ochronę roślin, magazyn, sprzęt, ludzi oraz wyniki produkcyjne.
Dlaczego rolnicy coraz częściej szukają systemów FMS (aplikacji do zarządzania gospodarstwem rolnym)?
Rolnicy coraz częściej sięgają po systemy Farm Management System (FMS), ponieważ rośnie presja kosztowa, wymogi dokumentacyjne oraz ryzyko produkcyjne związane z pogodą i rynkiem. FMS umożliwia lepsze planowanie, automatyzację decyzji i realną kontrolę nad kosztami, plonem oraz jakością produkcji. Zastosowanie systemów zarządzania gospodarstwem rolnym ma charakter praktyczny i operacyjny, a nie wyłącznie „technologiczny”. Najważniejsze cele to:
1. Lepsze planowanie i organizacja pracy
- uporządkowanie informacji o polach i uprawach,
- lepsze wykorzystanie okien pogodowych,
- ograniczenie opóźnień i kolizji prac.
2. Kontrola kosztów produkcji
- przypisywanie kosztów do pól i upraw,
- analiza zużycia nawozów, ŚOR i paliwa,
- ocena opłacalności produkcji.
3. Wsparcie decyzji agronomicznych
- dobór optymalnych terminów zabiegów,
- ograniczenie ryzyka strat plonu,
- wykorzystanie danych pogodowych i historycznych.
4. Dokumentacja i zgodność z przepisami
- automatyczna ewidencja zabiegów,
- dokumentacja do kontroli i certyfikacji,
- przygotowanie danych do audytów i wniosków.
5. Zarządzanie ryzykiem
- szybka reakcja na przymrozki i suszę,
- monitorowanie presji chorób i szkodników,
- ograniczanie strat jakościowych.
Jakie funkcje powinien mieć dobry Farm Management System?
Dobry FMS powinien być kompleksowy, ale jednocześnie praktyczny i intuicyjny. Dobra aplikacja do prowadzenia gospodarstwa rolnego i monitorowania upraw powinna zapewniać kompleksowe zarządzanie gospodarstwem, łącząc ewidencję, dane produkcyjne i narzędzia decyzyjne w jednym systemie. Kluczowe są: mapy pól i historia upraw, rejestr zabiegów i środków produkcji, integracja danych pogodowych i satelitarnych, analizy kosztów i plonów, system alarmów oraz dostęp mobilny umożliwiający pracę w terenie. Projektując FarmPortal staraliśmy się aby był prosty w użyciu, dostarczał wszystkie potrzebne informacje o uprawach i gospodarstwie oraz wspierał decyzje agronomiczne.
1. Zarządzanie polami i mapami
- mapy działek i pól,
- powierzchnie ewidencyjne i produkcyjne,
- historia upraw,
- integracja z danymi satelitarnymi.
2. Planowanie i rejestracja zabiegów
- siew, nawożenie, opryski, nawadnianie, zbiór,
- harmonogramy prac,
- rejestr wykonanych zabiegów,
- przypisanie dawek, środków i operatorów.
3. Dane pogodowe
- prognozy krótkoterminowe i długoterminowe,
- historia pogody,
- alarmy pogodowe,
- integracja ze stacjami meteo (fizycznymi i wirtualnymi).
4. Wsparcie nawożenia i ochrony roślin
- kalkulacje nawozowe,
- bilans składników pokarmowych,
- ewidencja ŚOR,
- zgodność z etykietami i przepisami.
5. Monitorowanie kondycji upraw
- wskaźniki wegetacji (np. NDVI),
- wykrywanie stresów i anomalii,
- porównanie pól i sezonów.
6. Gospodarka magazynowa
- stany nawozów, ŚOR i materiału siewnego,
- kontrola terminów ważności,
- powiązanie magazynu z zabiegami.
7. Analizy i raporty
- koszty i rentowność,
- porównania sezonów,
- raporty produkcyjne i środowiskowe.
8. Dostępność na różnych urządzeniach
- aplikacja webowa,
- aplikacja mobilna (FarmPortal mobile jest dostępny na iOS oraz Android),
- praca w terenie i w biurze.
Automatyzacja i sensory – kolejny krok w FMS
Nowoczesne systemy Farm Management System (FMS) coraz częściej integrują się z automatycznymi źródłami danych, co znacząco ogranicza konieczność ręcznego wprowadzania informacji i podnosi jakość zarządzania produkcją. Automatyzacja i integracja sensorów sprawiają, że aplikacja dla rolnika przestaje być jedynie narzędziem ewidencyjnym, a staje się systemem wspierającym decyzje w czasie rzeczywistym. Dane z pogody, sensorów gleby, maszyn i satelitów ograniczają ręczne wpisywanie informacji, redukują błędy i umożliwiają szybszą reakcję na stresy roślin oraz zagrożenia produkcyjne. W praktyce oznacza to przejście od raportowania przeszłości do aktywnego zarządzania produkcją.
Sensory i źródła danych
- stacje meteorologiczne (fizyczne i wirtualne),
- czujniki wilgotności gleby,
- sensory temperatury i wilgotności powietrza,
- dane satelitarne,
- maszyny rolnicze (ISOBUS, telemetria).
Co daje automatyzacja?
- automatyczne alarmy (np. przymrozki, warunki sprzyjające chorobom),
- lepsze planowanie zabiegów agrotechnicznych,
- szybsze wykrywanie stresów roślin,
- ograniczenie błędów ludzkich,
- realna oszczędność czasu.
Wniosek praktyczny
W praktyce oznacza to przejście od „zapisywania tego, co było” do aktywnego zarządzania tym, co będzie, w oparciu o aktualne dane i prognozy. Jest to jeden z fundamentów Rolnictwa 5.0, w którym dane, automatyzacja i wsparcie decyzyjne służą nie tylko zwiększaniu wydajności, ale także ograniczaniu ryzyka, kosztów i wpływu na środowisko, przy jednoczesnym wzmocnieniu roli rolnika jako świadomego menedżera gospodarstwa.
Jak wybrać Farm Management System dla gospodarstwa?
Przy wyborze aplikacji do zarządzania gospodarstwem rolnym warto zacząć od analizy potrzeb gospodarstwa — jego wielkości, specyfiki upraw i procesów decyzyjnych — oraz zdefiniować funkcje, które realnie poprawią efektywność produkcji. Dobry FMS powinien oferować intuicyjną obsługę, integrację danych (pogodowych, satelitarnych, maszynowych), narzędzia analityczne i mobilny dostęp, a także skalowalność w miarę rozwoju gospodarstwa.
Małe gospodarstwa (do ok. 30–50 ha)
Najważniejsze:
- prostota obsługi,
- niska bariera wejścia,
- podstawowa ewidencja zabiegów,
- pogoda i system alarmów.
Cel:
Utrzymanie porządku i kompletnej dokumentacji bez zbędnej komplikacji.
Średnie gospodarstwa (50–200 ha)
Najważniejsze:
- mapy pól i historia upraw,
- kalkulacja kosztów,
- nawożenie i ochrona roślin,
- aplikacja mobilna,
- raporty sezonowe.
Cel:
Optymalizacja kosztów produkcji i lepsze planowanie działań w sezonie.
Duże gospodarstwa i grupy producenckie
Najważniejsze:
- automatyzacja procesów,
- integracja sensorów i maszyn,
- zarządzanie zespołem,
- raportowanie jakościowe,
- współpraca z odbiorcami i kontraktami.
Cel:
Skalowalność, pełna kontrola oraz standaryzacja procesów produkcyjnych.
Sadownictwo
Kluczowe funkcje:
- precyzyjna pogoda i monitoring przymrozków,
- monitoring fenologii,
- wsparcie ochrony roślin i chorób,
- dokumentacja jakościowa,
- historia kwater.
Warzywnictwo
Kluczowe funkcje:
- planowanie cykli produkcyjnych,
- intensywne nawożenie i nawadnianie,
- zarządzanie wieloma zbiorami,
- współpraca z przetwórstwem,
- śledzenie partii produkcyjnych.
Farm Management System vs zeszyt i Excel – porównanie praktyczne
Zeszyt
Zalety:
- prosty,
- tani,
- intuicyjny.
Ograniczenia:
- brak historii wieloletniej w analizach,
- trudność w wyszukiwaniu informacji,
- brak powiązania danych z mapą pola,
- wysoki poziom błędów i brak kopii zapasowej.
Excel
Zalety:
- większa elastyczność niż zeszyt,
- możliwość podstawowych analiz,
- niski koszt.
Ograniczenia:
- ręczne wprowadzanie danych,
- brak aktualnych danych pogodowych i satelitarnych,
- problemy przy większej liczbie pól i sezonów,
- brak automatycznych alarmów i integracji.
Farm Management System (FMS)
Zalety:
- automatyczne zbieranie danych,
- powiązanie zabiegów z mapą pola,
- historia wieloletnia,
- analizy kosztów i plonów,
- wsparcie decyzji i system alarmów,
- dostęp mobilny (web, iOS, Android).
Wniosek praktyczny
Zeszyt i Excel sprawdzają się w małych, prostych gospodarstwach.
Przy większej skali, intensywnej produkcji lub współpracy z rynkiem Farm Management System szybko się zwraca poprzez oszczędność czasu, pieniędzy oraz ograniczenie ryzyka operacyjnego.
FarmPortal – system FMS dla gospodarstw rolnych
FarmPortal to system klasy Farm Management System, który:
- umożliwia ewidencję zabiegów agrotechnicznych,
- oferuje prognozy pogody i alarmy pogodowe,
- wspiera rolnictwo precyzyjne,
- działa jako aplikacja webowa i mobilna.
- integruje automatyczne stacje pogodowe fizyczne jak i wirtualne, lokalizatory GPS na kombajny i traktory, sensory nawodnienia gleby, wagi najazdowe, mieszalnie pasz
- posiada możliwość kalkulacji i ewidencji kosztów produkcji
- umożliwia zarządzanie zasobami gospodarstwa jak pracownicy, maszyny, budynki, magazyny
- cyfrowy bliźniak uprawy wprowadza użytkowników w Rolnictwo 5.0
FAQ
Czy Farm Management System jest darmowy?
Niektóre funkcje mogą być dostępne bezpłatnie jak FarmPortal, ale pełne systemy FMS są rozwiązaniami komercyjnymi.
Czy FMS działa na telefonie?
Tak – nowoczesne systemy, w tym FarmPortal, oferują aplikacje mobilne.
Czy FMS jest wymagany prawnie?
Nie, ale znacznie ułatwia spełnianie wymagań formalnych. Niedługo, według nowych przepisów wymagane będzie rejestrowanie użycia środków ochrony roślin w systemach urzędowych co FarmPortal będzie wspierał.
Słownik pojęć
Słownik pojęć
Rolnictwo precyzyjne
Zarządzanie produkcją rolną w oparciu o dane, analizy i zróżnicowanie przestrzenne warunków na polu.
Farm Management System (FMS)
System informatyczny wspierający zarządzanie gospodarstwem rolnym, obejmujący ewidencję, analizy i wsparcie decyzji.
NDVI
Wskaźnik wegetacji obliczany na podstawie danych satelitarnych, wykorzystywany do oceny kondycji i biomasy roślin.
Rejestr zabiegów
Dokumentacja wykonanych prac agrotechnicznych, wymagana m.in. do kontroli urzędowych, certyfikacji i audytów.
ŚOR (Środki Ochrony Roślin)
Preparaty stosowane w ochronie roślin przed chorobami, szkodnikami i chwastami.
Stacja meteo wirtualna
Źródło danych pogodowych generowane na podstawie modeli meteorologicznych oraz danych satelitarnych, bez fizycznej instalacji urządzeń w polu.
Bilans nawozowy
Zestawienie ilości składników pokarmowych dostarczonych do gleby oraz pobranych przez rośliny w danym okresie.
Produkcja kontraktowa
Produkcja rolna realizowana na podstawie umowy z odbiorcą, np. przetwórcą lub siecią handlową.



